తిరుమల శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామి దర్శనానికి వచ్చే భక్తులు కేవలం ఆలయ దర్శనం మాత్రమే కాక, చుట్టుపక్కల ఉన్న పవిత్ర తీర్థాలను కూడా సందర్శించడానికి ఆసక్తి చూపుతారు. శేషాచలం ప్రదేశంలో చూడదగిన తీర్థాలు అనేకం ఉండడం సత్యం, కానీ కొన్ని మాత్రమే రోజువారీ సందర్శన కోసం అనుమతించబడతాయి. మరికొన్ని తీర్థాలు ప్రత్యేక పౌర్ణమి, ఫాల్గుణి వంటి రోజుల్లో మాత్రమే దర్శించవచ్చు. భక్తులు ఆ తీర్థాలను చూడాలంటే కొన్ని జాగ్రత్తలు తప్పనిసరి.
ఆకాశగంగ – తిరుమల నుంచి కేవలం 3 కిమీ దూరంలో ఉన్న ఈ తీర్థానికి భక్తులు ఆలయాల బస్సులు లేదా ప్రైవేట్ వాహనాల్లో చేరవచ్చు. నిత్యం ఈ తీర్థ జలంతో శ్రీవారికి అభిషేకం చేస్తారు.
పాండవ తీర్థం – శ్రీవారి ఆలయానికి తూర్పు దిశలో, పాపవినాశనం మార్గం సమీపంలోని రింగు రోడ్డులో ఉంది. ఆలయం నుంచి 2.5 కిమీ దూరంలో ఉన్న దీన్ని భక్తులు ప్రైవేట్ వాహనాల్లో చేరవచ్చు. శివరాత్రి సందర్భంగా ప్రత్యేక అభిషేకం నిర్వహిస్తారు.
చక్రతీర్థం – శిలాతోరణం సమీపంలో ఉంది. ఆలయ దర్శన బస్సులు, ప్రైవేట్ వాహనాల్లో చేరి అక్కడి నుంచి నడిచే మార్గం ఉంది. ఇది నిత్యం సందర్శించవచ్చు.
తుంబురు తీర్థం – శ్రీవారి ఆలయానికి 7.5 మైళ్ళ దూరంలో ఉంది. భక్తులు పాపవినాశనం వరకు బస్సులో చేరి, ఆపై నడక ద్వారా తీర్థానికి చేరతారు. ఇది ఫాల్గుణి మాసం ఉత్తర ఫాల్గుణి పౌర్ణమి రోజున మాత్రమే ప్రత్యేకంగా నిర్వహించబడుతుంది. వచ్చే ఏడాది: ఏప్రిల్ 01.
కుమారధార తీర్థం – ఆలయానికి వాయువ్య దిశలో ఉంది. పాపవినాశనం వరకు బస్సులో చేరి, ఆపై 4 కిమీ కాలినడకన చేరాలి. ఫాల్గుణ మాసం పౌర్ణమినాడు ముక్కోటి సేవలు నిర్వహిస్తారు. వచ్చే ఏడాది: మార్చి 3.
పాపవినాశనం – తిరుమల నుంచి 8 కిమీ దూరంలో ఉంది. భక్తులు ఉదయం నుంచి సాయంత్రం 5 వరకు ప్రైవేట్ వాహనాల్లో లేదా ఆర్టీసీ బస్సుల్లో చేరవచ్చు. నిత్యం సందర్శన అనుమతించబడుతుంది.
శ్రీరామకృష్ణ తీర్థం – పాపవినాశనం వరకు బస్సులో చేరి, ఆపై 5 కిమీ నడక ద్వారా తాత్కాలిక అడవీ మార్గంలో చేరాలి. మాఘ మాసం పౌర్ణమినాడు ముక్కోటి నిర్వహణ జరుగుతుంది.
తితిదే సేవలు – తీర్థాలకు వెళ్లే భక్తులకు తాగునీరు, వైద్య సిబ్బంది, కొండ నుంచి దిగడానికి తాత్కాలిక నిచ్చెనలు ఏర్పాటు చేస్తారు.
ఆరోగ్య జాగ్రత్తలు – ఎక్కువ దూరం నడక అవసరమవుతున్న తీర్థాలకు 60 ఏళ్లు పైబడిన వృద్ధులు, గుండె, శ్వాసకోశ సమస్యలు, స్థూలకాయాన్ని 가진వారికి అనుమతి ఇవ్వరు. వ్యక్తిగత వాహనాలను తిరుమల నుంచి పాపవినాశనం వరకు అనుమతించవు, ఆర్టీసీ బస్సులు మాత్రమే ఉపయోగించాలి.
తిరుమల చుట్టుపక్కల పవిత్ర తీర్థాలను దర్శించడం వలన భక్తులకు ఆధ్యాత్మిక సంతృప్తి మాత్రమే కాక, ప్రకృతి అందాలను ఆస్వాదించే అవకాశం కూడా లభిస్తుంది. భక్తులు జాగ్రత్తలు పాటిస్తూ, నిశ్శబ్దమైన భక్తితో ఈ తీర్థయాత్రను పూర్తిచేయవచ్చు.
