ఆంధ్రప్రదేశ్ హరిత ఇంధన రంగంలో చారిత్రక మైలురాయిగా నిలిచే ఘట్టం కాకినాడ వేదికగా రూపుదిద్దుకుంది. రాష్ట్రంలోనే కాదు, ప్రపంచ స్థాయిలోనే అతిపెద్ద గ్రీన్ హైడ్రోజన్ ఆధారిత గ్రీన్ అమ్మోనియా పరిశ్రమకు శనివారం శంకుస్థాపన జరిగింది. గ్రీన్కో గ్రూప్నకు చెందిన ఏఎం గ్రీన్ సంస్థ రూ.18 వేల కోట్ల భారీ పెట్టుబడితో ఏర్పాటు చేస్తున్న ఈ ప్రాజెక్టును ముఖ్యమంత్రి నారా చంద్రబాబు నాయుడు, ఉప ముఖ్యమంత్రి పవన్ కల్యాణ్ అధికారికంగా ప్రారంభించారు. ఈ సందర్భంగా ఏర్పాటు చేసిన సభలో ఇద్దరు నేతల ప్రసంగాలు రాష్ట్ర భవిష్యత్తుపై హరిత ఆశలను మరింత బలపరిచాయి. సభను ఉద్దేశించి ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబు నాయుడు మాట్లాడుతూ, గ్రీన్ అమ్మోనియా పరిశ్రమ ఆంధ్రప్రదేశ్కు “గేమ్ ఛేంజర్”గా నిలుస్తుందని అన్నారు. ప్రపంచం మొత్తం క్లీన్ ఎనర్జీ వైపు అడుగులు వేస్తున్న ఈ తరుణంలో, కాకినాడ నుంచి జర్మనీ, సింగపూర్, జపాన్ వంటి దేశాలకు హరిత ఇంధనాన్ని ఎగుమతి చేయడం గర్వకారణమని పేర్కొన్నారు. ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ గ్రీన్ ఎనర్జీ ఉత్పత్తిని పెంచాలని నిరంతరం సూచిస్తున్నారని, 2014లోనే తమ ప్రభుత్వం పునరుత్పాదక ఇంధనానికి శ్రీకారం చుట్టిందని గుర్తు చేశారు. ఇప్పుడు గ్రీన్ హైడ్రోజన్, గ్రీన్ అమ్మోనియాతో ఆ ప్రయత్నాలను మరో అడుగు ముందుకు తీసుకెళ్తున్నామని స్పష్టం చేశారు.
బొగ్గు ఆధారిత విద్యుత్ ఉత్పత్తి వల్ల పర్యావరణానికి జరుగుతున్న నష్టాన్ని ప్రస్తావించిన చంద్రబాబు, కాలుష్యం సముద్ర పర్యావరణంపై కూడా తీవ్ర ప్రభావం చూపుతోందన్నారు. వెయ్యి కిలోమీటర్లకు పైగా సముద్ర తీరం ఉన్న ఆంధ్రప్రదేశ్కు ఇది పెద్ద సవాలేనని చెప్పారు. అయితే అదే సమయంలో సూర్యరశ్మి, గాలి, పంప్డ్ స్టోరేజ్ వంటి వనరులు రాష్ట్రానికి వరమని పేర్కొన్నారు. కాకినాడలో ఏర్పాటవుతున్న ఈ పరిశ్రమ 2027 జూన్ నాటికి మొదటి దశ ఉత్పత్తిని ప్రారంభిస్తుందని, భవిష్యత్తులో ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద గ్రీన్ అమ్మోనియా కేంద్రంగా నిలుస్తుందని తెలిపారు. “మన సంస్కృతిని కాపాడుకుంటూనే ఆధునిక టెక్నాలజీని వినియోగించుకోవాలి. ఎంత ఎత్తుకు ఎదిగినా స్వగ్రామాన్ని మర్చిపోకూడదు” అని చంద్రబాబు అన్నారు. చరిత్రను తిరగరాయడంలో తెలుగువారు ముందుంటారని గర్వంగా చెప్పిన ఆయన, ఆనాడు ఎన్టీఆర్ చొరవతో కాకినాడకు నాగార్జున ఫెర్టిలైజర్స్ రావడం గుర్తు చేశారు. భవిష్యత్తులో కాకినాడ పేరు ప్రపంచవ్యాప్తంగా వినిపిస్తుందని ధీమా వ్యక్తం చేశారు. 2047 నాటికి ఆంధ్రప్రదేశ్ను స్వర్ణాంధ్రప్రదేశ్గా తీర్చిదిద్దడమే తమ లక్ష్యమని తెలిపారు.
ఉప ముఖ్యమంత్రి పవన్ కల్యాణ్ తన ప్రసంగంలో బలమైన సంకల్పం ఉంటేనే ఏదైనా సాధ్యమని పేర్కొన్నారు. తాను పుట్టి పెరిగిన కాకినాడకు ఇంత పెద్ద ప్రాజెక్టు రావడం ఆనందంగా ఉందని, దీనికి కారకులైన పారిశ్రామికవేత్తలను అభినందించారు. అనేక కష్టాలను తట్టుకుని ఏఎం గ్రీన్ సంస్థను నిలబెట్టిన విధానం ప్రశంసనీయం అన్నారు. పర్యావరణాన్ని పరిరక్షించుకుంటూనే అభివృద్ధి సాధించాలన్నదే తమ ప్రభుత్వ లక్ష్యమని స్పష్టం చేశారు. క్లీన్ ఎనర్జీ పాలసీ ద్వారా పెట్టుబడులను ఆకర్షిస్తున్నామని, కాలుష్య రహిత ఇంధన ప్రయాణంలో ఇది ఓ కీలక మైలురాయిగా నిలుస్తుందని పవన్ కల్యాణ్ వ్యాఖ్యానించారు. ఈ ప్రాజెక్టు వల్ల వేలాది మందికి ప్రత్యక్షంగా, పరోక్షంగా ఉపాధి లభిస్తుందని తెలిపారు. గతంలో పారిశ్రామికవేత్తలు ఎదుర్కొన్న ఇబ్బందులను గుర్తు చేసిన ఆయన, పార్టీలు మారవచ్చుగానీ ప్రభుత్వ వ్యవస్థ శాశ్వతమని, పరిశ్రమలకు అనుకూల వాతావరణం కల్పించడమే లక్ష్యమని అన్నారు. ఈ కార్యక్రమంపై మంత్రి నారా లోకేశ్ కూడా స్పందించారు. హరిత ఇంధన రంగంలో భవిష్యత్తులో ఆంధ్రప్రదేశ్ సౌదీ అరేబియాలాగే ఎదుగుతుందని ఆయన సోషల్ మీడియాలో పేర్కొన్నారు. కాకినాడ నుంచి యూరప్, ఆసియా దేశాలకు గ్రీన్ ఎనర్జీ ఎగుమతులు జరగనున్నాయన్న విషయాన్ని ప్రస్తావిస్తూ, ఏఎం గ్రీన్ సంస్థ పెట్టుబడుల వివరాలతో కూడిన బ్రోచర్ను ట్యాగ్ చేశారు.
గ్రీన్కో గ్రూప్నకు చెందిన ఏఎం గ్రీన్ సంస్థ కాకినాడలో ఏర్పాటు చేస్తున్న ఈ గ్రీన్ అమ్మోనియా కాంప్లెక్స్ ద్వారా ఏటా 1.5 మిలియన్ టన్నుల గ్రీన్ అమ్మోనియా ఉత్పత్తి చేయనున్నారు. ఇందుకోసం 1,950 మెగావాట్ల సామర్థ్యం గల ఎలక్ట్రోలైజర్ వ్యవస్థను వినియోగించనున్నారు. ఇది దేశంలోనే అతిపెద్ద గ్రీన్ అమ్మోనియా కాంప్లెక్స్గా ప్రభుత్వం ప్రకటించింది. ఈ పరిశ్రమను సుమారు 495 ఎకరాల విస్తీర్ణంలో నిర్మించనున్నారు. దశలవారీగా ఉత్పత్తి సామర్థ్యాన్ని పెంచేలా ప్రణాళిక రూపొందించారు. 2028 నాటికి 0.5 ఎంఎంటీపీఏ గ్రీన్ అమ్మోనియా ఉత్పత్తి ప్రారంభించి, 2030 నాటికి మరో 1.0 ఎంఎంటీపీఏ సామర్థ్యాన్ని జోడించనున్నారు. ఈ విధంగా పూర్తిస్థాయి ఉత్పత్తి ప్రారంభమైతే, కాకినాడ గ్రీన్ హైడ్రోజన్ హబ్గా మారనుంది. ఈ ప్రాజెక్టు ద్వారా ఉత్పత్తి అయ్యే గ్రీన్ అమ్మోనియాను ప్రధానంగా జర్మనీకి చెందిన యూనిపర్ సంస్థకు ఎగుమతి చేయనున్నారు. అదేవిధంగా జపాన్, సింగపూర్ వంటి దేశాల మార్కెట్లను కూడా లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నారు. మలేసియాకు చెందిన పెట్రోనాస్, సింగపూర్లోని జీఐసీ, యూఏఈకి చెందిన ఏడీఏఐ వంటి అంతర్జాతీయ సంస్థలు ఈ ప్రాజెక్టుకు సహకారం అందిస్తున్నాయి.
ఈ ప్రాజెక్టు ద్వారా నిర్మాణ దశలోనే సుమారు 8 వేల మందికి ఉపాధి లభించనుందని సంస్థ అంచనా వేస్తోంది. ప్లాంట్ పూర్తిగా పనిచేయడం ప్రారంభించిన తర్వాత లాజిస్టిక్స్, స్టోరేజ్, పోర్టు సేవల ద్వారా పెద్ద ఎత్తున ఉద్యోగ అవకాశాలు ఏర్పడతాయని ప్రతిపాదనల్లో పేర్కొన్నారు. కాకినాడ పోర్టు, ప్రతిపాదిత కొత్త పోర్టులతో ఈ పరిశ్రమకు లాజిస్టిక్స్ పరంగా పెద్ద బలం చేకూరనుంది. గ్రీన్ అమ్మోనియా వినియోగం వ్యవసాయ రంగానికీ మేలు చేస్తుందని ప్రభుత్వం అభిప్రాయపడుతోంది. రసాయన ఎరువుల వినియోగాన్ని తగ్గించి, ప్రకృతి సేద్యాన్ని ప్రోత్సహించేందుకు ఇది దోహదపడుతుందని సీఎం చంద్రబాబు తన ప్రసంగంలో పేర్కొన్నారు. దీర్ఘకాలంలో రైతుల ఆరోగ్యం, వినియోగదారుల ఆరోగ్యం రెండింటికీ ఇది లాభదాయకమని అన్నారు. మొత్తంగా కాకినాడలో ఏర్పాటు కానున్న ఈ గ్రీన్ అమ్మోనియా ప్రాజెక్టు ఆంధ్రప్రదేశ్ ఆర్థిక ముఖచిత్రాన్ని మార్చే శక్తి కలిగినదిగా విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు. పర్యావరణ పరిరక్షణతో పాటు పరిశ్రమల అభివృద్ధి, ఉపాధి సృష్టి—మూడు లక్ష్యాలను ఒకేసారి సాధించే ఈ ప్రాజెక్టు రాష్ట్రాన్ని హరిత ఇంధన రంగంలో అగ్రగామిగా నిలపనుందన్న ఆశాభావం వ్యక్తమవుతోంది.
